موج انفجار با چهلستون چه کرد؟

به گزارش عصر توریسم به نقل از خبر آنلاین، نتایج مطالعات فنی و نقشه برداری های دقیق انجام شده توسط شرکت مشاور طرح مرمت پایگاه جهانی چهلستون اصفهان نشان داده است ستون های میانی ایوان این کاخ تاریخی بر اثر موج انفجار ناشی از حملات به ساختمان استانداری اصفهان، گرفتار انحراف و کمانش شده اند. همین طور بررسی ها از لطمه دیدگی قسمتهایی از سازه، همچون تیرهای اصلی و خرپاها حکایت دارد.
همشهری در خبری نوشت: مدیر پایگاه جهانی کاخ موزه چهلستون اصفهان، درباره ی جزییات این لطمه ها اظهار داشت: «در جریان جنگ و بر اثر به هدف خوردن پرتابه ها به ساختمان استانداری اصفهان، مجموعه چهلستون به علت مجاورت با این ساختمان در معرض موج انفجار قرار گرفت و همین مسئله لطمه هایی را به بنا وارد کرد.»
مصطفی هادی پور ضمن اشاره به اختلاف نظرهای اولیه درباره ی میزان خسارت های واردشده اضافه کرد: «از همان روزهای نخست بعد از حادثه، میان کارشناسان و مشاوران درباره ی میزان لطمه ها اختلاف نظر وجود داشت. برخی معتقد بودند بنا لطمه جدی ندیده است، اما پایش های روزانه کارشناسان پایگاه نشان داد چهار ستون اطراف حوض گرفتار لطمه شده اند.»
هادی پور افزود: «آسیب ها از زیر سرستون ها شروع شده بود و انحراف دو ستون بطور کامل قابل مشاهده بود. به این علت در اولین مرحله روی ستون ها شاهدگذاری انجام شد تا هرگونه تغییر احتمالی در وضعیت آنها بررسی شود.»
مدیر پایگاه جهانی کاخ موزه چهلستون اظهار داشت: «پس از آن، با انعقاد قرارداد با شرکت مشاور عمارت خورشید، بررسیهای دقیق تری روی ستون ها انجام شد. نتایج این مطالعات نشان داد که بر اثر لطمه های واردشده به مجموعه و دوپوش بنا، ستون ها گرفتار انحراف شده اند.»
او با اعلان اینکه سازه در شرایط فعلی پایدار می باشد، تاکید کرد: «این پایداری، پایداری سطحی است و اگر اقدامات ضروری جهت نجات مجموعه انجام نشود، احتمال بروز تخریب های موضعی وجود دارد.»
به گفته هادی پور، نتایج بررسیهای فنی به وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، اداره کل پایگاه ها و دیگر مراجع مرتبط در تهران ارسال شده و موضوع در شورای راهبردی پایگاه جهانی چهلستون و شورای فنی استان اصفهان نیز بررسی شده است.
اقدامات اضطراری برای پیشگیری از تشدید لطمه
مدیر پایگاه جهانی کاخ موزه چهلستون درباره ی اقدامات انجام شده بعد از پایان جنگ اظهار داشت: «بلافاصله بعد از پایان جنگ، با همکاری دانشگاه اصفهان اقدامات حفاظتی شروع شد. در این مرحله داربست های حفاظتی در بخش های لطمه دیده نصب گردید، بخشهایی از مجموعه برای پیشگیری از خطر مسدود شد و عملیات شمع گذاری نیز انجام گرفت.»
او اضافه کرد: «این اقدامات در مرحله رفع خطر و نجات بخشی انجام شده تا امکان اجرای مرمت جامع بنا فراهم گردد و از گسترش لطمه ها جلوگیری شود.»
۱۸۰ میلیارد تومان خسارت به چهلستون
هادی پور درباره ی میزان خسارت های واردشده به این اثر جهانی اظهار داشت: «برآورد خسارت ها توسط هیات های کارشناسی انجام شده و مجموع خسارت های واردشده به مجموعه نزدیک به ۱۸۰ میلیارد تومان ارزیابی شده است. از این مقدار، ۱۵۰ میلیارد تومان به تأیید هیات پنج نفره کارشناسی رسیده و برای تامین اعتبار به تهران اعلام شده است.»
او افزود: «در اولین مرحله ۶ میلیارد تومان اعتبار برای عملیات مرمت و حفاظت اختصاص یافته که بعد از سفر وزیر میراث فرهنگی به استان اصفهان اختصاص پیدا کرد. امیدواریم بخش باقیمانده اعتبارات مورد نیاز نیز تامین شود.»
مدیر پایگاه جهانی چهلستون ضمن اشاره به هزینه های نگهداری این مجموعه اظهار نمود: «چهلستون حدود ۶۷ هزار مترمربع وسعت دارد که بخش عمده آنرا باغ تشکیل می دهد و تنها بخش کوچکی از آن در ارتباط با بنای کاخ است. سالانه حدود ۱۰ تا ۱۲ میلیارد تومان اعتبار استانی برای نگهداری باغ اختصاص می یابد و نزدیک به ۳ میلیارد تومان نیز با کمک استاندار اصفهان برای مرمت های اضطراری بعد از جنگ هزینه شده است.»
مرمت چهلستون؛ از ۶ ماه تا ۲ سال
هادی پور با تاکید بر نیاز مجموعه به اعتبار بیشتر اظهار داشت: «برای اجرای مرمت جامع و اصولی، منابع مالی بیشتری ضروری است و بدون تامین اعتبار کامل، امکان انجام همه عملیات مرمتی وجود ندارد.»
او درباره ی زمان بندی مرمت نیز اظهار داشت: «عملیات مرمت از هم اینک شروع شده است، اما بناهای تاریخی مانند یک انسان سالخورده هستند که در تمام فصل های سال به مراقبت و مرمت مستمر نیاز دارند.»
به گفته او، قبل از وقوع جنگ، مرمت بخش مقرنس ها و اتاق شاه عباسی به پایان رسیده و این بخش ها آماده افتتاح بودند، اما وقوع جنگ روند کار را متوقف نمود و حتی بخشی از مرمت های انجام شده باردیگر در معرض لطمه قرار گرفت.
هادی پور اظهار امیدواری کرد: «در صورت تامین اعتبارات مورد نیاز، عملیات مرمت جامع و نجات بخشی سازه در بازه زمانی شش ماه تا دو سال به اتمام برسد.»
چهلستون بازهم مقصد گردشگران است
مدیر پایگاه جهانی کاخ موزه چهلستون ضمن اشاره به جایگاه گردشگری این مجموعه اظهار داشت: «چهلستون یکی از مهم ترین مقاصد گردشگری اصفهان و ایران است و در سال ۱۴۰۴ حدود ۱۲ میلیارد و ۷۰۰ میلیون تومان از محل فروش بلیت برای دولت درآمد داشته است.»
او اضافه کرد: «در همین مدت حدود ۱۳۶ هزار نفر از مجموعه بازدید کردند که حدود چهار تا پنج هزار نفر از آنها توریستهای خارجی بودند.»
هادی پور تاکید کرد: «کاخ موزه چهلستون هم اکنون برای بازدید عموم باز است و حتی در ایام جنگ نیز با وجود شرایط خاص اصفهان، هیچ روزی تعطیل نشد.»
او توضیح داد: «با توجه به تفویض بخشی از اختیارات وزیر میراث فرهنگی به استانداران، استاندار اصفهان فرمان داد مجموعه برای مردم باز بماند تا مردم بتوانند از نزدیک وضعیت بنا و لطمه های واردشده را مشاهده کنند.»
مدیر پایگاه جهانی چهلستون در انتها از میراث دوستان و کنشگران حوزه محافظت از آثار تاریخی خواست پیشنهادها و راهکارهای خودرا جهت کمک به استواری بخشی و مرمت این اثر باارزش با مسؤلان مجموعه در بین بگذارند. او اظهار داشت: «بسیاری از علاقمندان میراث فرهنگی تا حالا بدون هیچ ادعا و چشمداشتی در کنار مجموعه بوده اند و امیدواریم این همراهی برای نجات چهلستون ادامه پیدا کند.»
خلاصه اینکه اقدامات اضطراری برای پیش گیری از تشدید لطمه مدیر پایگاه جهانی کاخ موزه چهلستون درباره ی ی اقدامات انجام شده پس از پایان جنگ گفت: بلا فاصله پس از پایان جنگ، با همکاری دانشگاه اصفهان اقدامات حفاظتی آغاز شد. ۱۸۰ میلیارد تومان خسارت به چهلستون هادی پور درباره ی ی میزان خسارت های واردشده به این اثر جهانی گفت: ارزیابی خسارت ها توسط هیأت های کارشناسی انجام شده و مجموع خسارت های واردشده به مجموعه نزدیک به ۱۸۰ میلیارد تومان ارزیابی شده است. او افزود: در همین مدت حدود ۱۳۶ هزار نفر از مجموعه بازدید کردند که حدود چهار تا پنج هزار نفر از آنها توریستهای خارجی بودند.